Stowarzyszenie Wschodnia Perspektywa organizuje w Krakowie w piątek 20 kwietnia o godz. 15:00 w kinie Ars (ul. św. Jana 6) unikatowy pokaz rosyjsko-francuskiego filmu dokumentalnego z 2006 r. Podziemny rock Jurija Morozowa, poświęcony osobie słynnego petersburskiego muzyka i poety. Będzie to polska premiera tego obrazu. Po filmie zapraszamy na spotkanie z twórcą filmu, Władimirem Kozłowem, białoruskim reżyserem od kilkunastu lat żyjącym we Francji.
Film to opowieść nie tylko o osobie niepokornego artysty ale i obraz undergroundowego środowiska, tworzącego rock w czasach ZSRR. W styczniu 2007 r. dokument był prezentowany we Francji na festiwalu w Biarritz, w lutym - w telewizji francuskiej CF2, a w marcu - w Petersburgu. Obraz opowiada o znanym, niestety zmarłym rok temu, peterzburskim muzyku, kompozytorze, znakomitym reżyserze dzwięku oraz literacie - JURIJU MOROZOWIE. W filmie możemy usłyszeć wywiady z muzykami znającymi Morozowa osobiście. Wspominają go: Jurij Szewczuk (wokalista grupy DDT), Marina Kapuro (piosenkarka folkowa, która ma w repertuarze utwory Morozowa), Andriej Tropillo (przyjaciel Jurija, reżyser dźwięku i właściciel studia nagrań Antrop), Andriej Burlaka (dziennikarz muzyczny) oraz inne osoby. "Podziemny rok Jurija Morozowa" (Подземный рок Юрия Морозова), reż: Vladimir Kozlov, rok prod: 2006 (Rosja, Francja), czas trwania: 52 min, jezyk: rosyjski
JURIJ MOROZOW z charakterystyczną dla siebie autoironią często mówił o sobie: "muzyczny maniak". Tworzeniu bowiem - komponowaniu muzyki rockowej, grze na różnych instrumentach, opracowywaniu aranżacji, samodzielnemu nagrywaniu własnych kompozycji oraz koncertowaniu poświęcił niemal cale swoje życie. Od roku 72. (aż do polowy lat 90.) pracował w leningradzkiej – a później petersburskiej - filii firmy nagraniowej "Melodia" jako inżynier-dźwiękowiec. Często, pod różnymi pretekstami i bez wiedzy przełożonych, zostawał w studiu do późnej nocy, aby na profesjonalnym sprzęcie nagrywać własne utwory. A ponieważ nie mógł zaprosić tam innych muzyków, sam nagrywał wokal i partie różnych instrumentów, a na koniec zgrywał oddzielne ścieżki dźwiękowe w całość. Nagrania te w postaci zapisu kasetowego wędrowały później nielegalnie, w drugim obiegu, po terytorium całego ZSRR, zadziwiając słuchaczy wysokim poziomem technicznym i artystycznym, przysparzając autorowi sporej popularności.
Morozow to bez wątpienia rekordowy muzyk w dziedzinie rocka. Spośród wszystkich muzyków wymienianych w encyklopediach radzieckiego i rosyjskiego rocka ma najdłuższą dyskografię - liczy ona 60 albumów! Jest to niezwykle zróżnicowana i bogata twórczość. Składają się na nią utwory typowo rockowe - o sarkastycznych tekstach (pisał je zazwyczaj sam), pełne ekspresji, z ostro brzmiącymi partiami gitarowymi, także melodyjne, folkowe ballady ( wśród nich są tez piosenki ludowe śpiewane a capella, z wielokrotnie nakładanym wokalem), refleksyjne utwory do tekstów poetyckich (np. poezji chińskiej), liryczne utwory o charakterze religijnym, również kompozycje jazzowo-rockowe oraz bluesowe
Sytuacja środowiska radzieckich muzyków rockowych zmieniła się bardzo w czasach pierestrojki Gorbaczowa, w drugiej połowie lat 80. Leningradzie powstał (podobnie było w Moskwie i innych wielkich miastach) dynamicznie działający Klub Rockowy, skupiający zespoły reprezentujące bardzo różne temperamenty i style muzyczne. Do studiów mogły juz oficjalnie wejść i nagrywać w nich swoje płyty (wtedy jeszcze czarne, winylowe krążki) grupy rock-and-rollowe. Od tej pory JURA współpracował przy nagrywaniu swoich kompozycji ze znanymi leningradzkimi muzykami - np. Aleksandrem Liapinem (gitara, „Аквариум”), Wsiewolodem Gakkelem (wiolonczela, „Аквариум”), Wadimem Kuryliowem (gitara, „DDT”) czy Igorem Docenko (perkusja, „DDT”). Sam również, jako doświadczony i ceniony reżyser dźwiękowy, nagrywał utwory całego mnóstwa młodych zespołów, w ten sposób przyczyniając się poniekąd do ich sukcesu.
Na przełomie lat 80. i 90. Morozow dużo koncertował po całym terytorium Związku Radzieckiego, a po roku 1991 po Rosji i byłych republikach radzieckich. Dawał wówczas recitale balladowe wraz z gitarzystą Aleksandrem Browko, obaj akompaniowali sobie na gitarach akustycznych. W latach 90. występował też w charakterze artysty towarzyszącego, z bardzo popularną grupą "DDT" i jej solistą Jurijem Szewczukiem. Natomiast w ostatnich latach z cenionym zespołem bluesowym Siergieja Czigrakowa - „Cziz i Co”. W sprawach zawodowych odbył podróże do Niemiec, Francji, Anglii, USA i Izraela. JURA był w Polsce dwukrotnie: wiosną (w marcu i maju) 1989 r., w okresie kiedy dopiero zaczynały się u nas przemiany ustrojowe. Przebywał głównie w Warszawie, ale zdążył też odwiedzić Kraków. Podczas tego pobytu miał krótki występ w programie telewizyjnym prowadzonym przez Wojciecha Manna i Jana Chojnackiego (w TVP 2). Rok później w radiowej „Trojce”, w programie Anny Wawrzyniak „Od Taganki do Arbatu”, w półgodzinnej audycji prezentowano jego sylwetkę oraz wybór autorskich piosenek. JURA interesował się Polską. Od lat lubił i bardzo cenił twórczość Czesława Niemena, z zapałem kolekcjonował jego płyty.
Wbrew pozorom muzykowanie nie wypełniało całkowicie życia Morozowa. Poświęcał się też literaturze, choć początkowo pisał głównie do szuflady". Dopiero w latach 90. zdecydował się na późny debiut. W roku 1990 wydał opowiadanie A potem zawiał wiatr (А потом задул ветер) i fantasmagorie Pływanie Magdaleny (Плавание Магдалины). W 1992 r. ukazało się drukiem opowiadanie Spadochroniarze (Парашютисты) (w nr 2. miesięcznika Континент). Dwa lata później wyszła jego beletryzowana autobiografia Podziemny blues (Подземный блюз). Ostatnie powieści JURIJA wydano już pośmiertnie w tym roku. Są to między innymi: Doganiający noc (Догоняющий ночь) i Małpa (Обезьяна). 6 marca br., w dzień urodzin JURY, przyjaciele oraz miłośnicy jego twórczości, zorganizowali w Petersburgu wieczór poświecony jego pamięci. Koncertowały na nim petersburskie i moskiewskie zespoły, m.in. „Cziz i Co”, Wadim Kuryliow i jego „Электрические партизаны”, „Разные люди”. Pokazywany był film dokumentalny Podziemny rock Jurija Morozowa (Подземный рок Юрия Морозова), który zrealizował Vladimir Kozlov. Prezentowano nowe powieści JURY, także zbiorowa płytę kompaktową – Juriju Morozowu. The Tribute, na której 14 grup i wokalistów wykonuje jego kompozycje. Odbyła się również promocja pierwszych dwóch płyt z pełnej "złotej kolekcji" albumów JURIJA MOROZOWA przedsięwzięcie interesujące zwłaszcza dla dość licznego grona jego wiernych od lat fanów.
JURIJ MOROZOW zmarł 23 lutego 2006 roku, mając 58 lat, po dziewięcioletnich zmaganiach z choroba nowotworową szpiku kostnego. Tworzył niemal do końca…
|